Nederland ontvangt aanzienlijk minder zakelijke reizigers dan vóór de covidperiode. Volgens een recent nieuwsbericht van NU.nl daalde het aantal zakelijke hotelovernachtingen in ons land in de eerste helft van 2026 met 9% ten opzichte van een jaar eerder.
Vooral Amsterdam merkt de verandering. Uit de achterliggende analyse van ABN AMRO blijkt dat de hoofdstad in 2019 nog 5,82 miljoen zakelijke overnachtingen telde. In 2025 waren dat er 3,59 miljoen: een daling van ruim 38%.
Stijgende kosten en toeristenbelasting spelen daarbij een rol. Maar ABN AMRO wijst ook op een meer structurele verandering. Organisaties communiceren vaker digitaal en wegen kritischer af of een fysieke reis werkelijk nodig is.
Een vergadering waarvoor vroeger bijna automatisch een vlucht en hotelkamer werden geboekt, vindt tegenwoordig regelmatig online plaats. Daarmee verandert niet alleen de zakenreismarkt. Ook de manier waarop organisaties naar samenwerken kijken.
Minder zakenreizen betekent niet dat persoonlijk contact zijn waarde verliest. Integendeel. Een eerste kennismaking, een complexe onderhandeling, een internationale strategiesessie of gezamenlijke productontwikkeling kan juist profiteren van fysieke aanwezigheid.
De relevante vraag is daarom niet óf organisaties nog moeten reizen, maar:
“Voor welke ontmoetingen levert reizen voldoende waarde op en wanneer is digitaal samenwerken slimmer?”
Daarbij gaat het om meer dan de prijs van een vliegticket. Een zakelijke reis omvat ook hotelkosten, transfers en vooral de tijd van medewerkers. Een overleg van twee uur kan daardoor gemakkelijk een groot deel van twee werkdagen vragen.
Wanneer hetzelfde resultaat via een goede videoverbinding kan worden bereikt, ontstaat ruimte voor ander werk, minder reistijd en een betere balans tussen fysieke en digitale ontmoetingen.
De zakenreis verdwijnt dus niet. Hij verliest wel zijn positie als automatische standaardkeuze. En dat geeft niet alleen de agenda, maar ook de aarde wat lucht.
Dat minder vliegen effect heeft, blijkt uit de nieuwe Ranglijst Zakelijk Vliegen van Natuur & Milieu. Bij 29 vergelijkbare grote organisaties lag de CO₂-uitstoot van zakelijke vliegreizen in 2025 ruim 37% lager dan in 2019.
Organisaties die actief sturen op zakelijke reizen of mobiliteit realiseerden gemiddeld een grotere emissiereductie dan organisaties zonder concrete doelstelling. Tegelijkertijd ziet Natuur & Milieu bij verschillende bedrijven de uitstoot alweer oplopen.
Dat laat zien dat een tijdelijke afname niet vanzelf een structurele verandering wordt. Daarvoor zijn bewuste keuzes nodig én een goed alternatief voor reizen.
Juist daarin ligt een concrete kans. Een organisatie hoeft niet te wachten op een toekomstige technologische doorbraak in de luchtvaart om haar reisgerelateerde uitstoot te beïnvloeden. Soms begint verduurzaming simpelweg met de vraag: moeten we hiervoor echt in hetzelfde vliegtuig stappen?
Mensen kiezen alleen met vertrouwen voor een digitale ontmoeting wanneer die ervaring ook goed genoeg is. Een haperende verbinding, onverstaanbare deelnemers of een camera die vooral een indrukwekkend plafond in beeld brengt, helpt niet bepaald bij het veranderen van reisgedrag.
Professionele videocolaboratie begint daarom bij de gewenste gebruikerservaring. Mensen moeten eenvoudig kunnen aansluiten, ongeacht hun locatie of het platform waarmee zij werken. Iedereen moet goed zichtbaar en verstaanbaar zijn en informatie moet veilig en zonder technisch kunst- en vliegwerk kunnen worden gedeeld.
Daarvoor moeten drie dingen samenkomen:
Ook gelijkwaardigheid verdient aandacht. Wanneer de deelnemers in de vergaderruimte het gesprek domineren en collega’s op afstand vooral toeschouwer zijn, kan de techniek perfect functioneren terwijl de vergadering inhoudelijk toch mislukt.
Goede audiovisuele technologie maakt afstand minder merkbaar. Niet omdat een online ontmoeting hetzelfde moet worden als fysiek samenzijn, maar omdat mensen zich op afstand volwaardig moeten kunnen uitspreken, luisteren en samenwerken.
Pas dan wordt digitaal vergaderen een serieus alternatief voor reizen.
Een videovergadering is natuurlijk niet automatisch klimaatneutraal. Dat zou een iets te comfortabele marketingwaarheid zijn. Apparatuur moet worden geproduceerd, netwerken en datacenters gebruiken energie en ook audiovisuele systemen bereiken ooit het einde van hun levensduur.
Een geloofwaardige duurzaamheidsstrategie kijkt daarom naar beide kanten van de vergelijking. Hybride samenwerken kan reisbewegingen en hotelovernachtingen beperken, maar ook de digitale omgeving zelf moet bewust worden ingericht.
Dat begint bij oplossingen die passen bij het werkelijke gebruik van een ruimte. Niet iedere overlegplek heeft de grootste schermen of meest uitgebreide installatie nodig. Door vooraf goed te kijken naar gebruikers, ruimte en type overleg voorkom je onnodige technologie en maak je beheer eenvoudiger.
Ook energieverbruik, levensduur, onderhoud, repareerbaarheid en mogelijkheden voor hergebruik horen bij die afweging.
Duurzaamheid zit daarmee niet alleen in de reizen die technologie kan voorkomen, maar ook in de manier waarop die technologie zelf wordt gekozen, gebruikt en beheerd.
Deze ontwikkeling raakt precies aan wat wij bij Econocom bedoelen met Live Tech. Technologie heeft pas waarde wanneer zij mensen helpt om beter samen te werken.
Soms gebeurt dat aan één tafel. Soms bevinden deelnemers zich in Utrecht, Parijs en New York. De technologie hoeft niet te bepalen hoe mensen elkaar ontmoeten. Zij moet ervoor zorgen dat organisaties per situatie de beste keuze kunnen maken.
Vanuit onze audiovisuele expertise kijken we daarom niet alleen naar schermen, camera’s of microfoons, maar vooral naar de vraag wat mensen in een ruimte nodig hebben om prettig en effectief samen te werken. Daarbij kijken we ook naar beheer en naar de bredere digitale omgeving waarin die samenwerking plaatsvindt.
De daling van het aantal zakelijke hotelovernachtingen laat zien dat reisgedrag verandert. Tegelijkertijd tonen de emissiecijfers dat minder zakelijk vliegen daadwerkelijk verschil kan maken.
De volgende stap is om die ontwikkeling bewust te sturen. Niet door ieder persoonlijk gesprek achter een beeldscherm te laten verdwijnen, maar door fysieke ontmoetingen te reserveren voor momenten waarop aanwezigheid werkelijk waarde toevoegt.
Met betrouwbare, gebruiksvriendelijke en verantwoord beheerde vergaderomgevingen kunnen organisaties internationaal blijven samenwerken zonder voor ieder overleg koffers te pakken.
Wil je onderzoeken hoe hybride samenwerking kan bijdragen aan mobiliteit, duurzaamheid én prettig samenwerken? De audiovisuele specialisten van Econocom helpen organisaties om gebruikersbehoeften, ruimtes en technologie samen te brengen in een toekomstbestendige werkomgeving.
Zodat iedere ontmoeting waarde oplevert, met of zonder boardingpass.
Benieuwd hoe hybride samenwerken slimmer, prettiger en duurzamer kan? Onze audiovisuele specialisten denken graag mee over een omgeving die past bij jouw mensen, ruimtes en manier van werken.
Vul ons contactformulier in en dan bekijken we samen wat jouw organisatie nodig heeft.